Zwemmen is gezond, ontspannend en voor kinderen vaak één groot feest. Of het nu gaat om zwemles, baantjes trekken, spelen in het zwembad, vakantie aan zee of een middag in een recreatieplas: water hoort bij plezier. Totdat het oor begint te zeuren. Een vol gevoel, jeuk, pijn of steeds terugkerende oorontstekingen kunnen het zwemseizoen behoorlijk verpesten.
Een veelgestelde vraag is daarom: hoe voorkom ik een oorontsteking door zwemmen? Het korte antwoord is: door uw oren zo goed mogelijk droog te houden, niet in de gehoorgang te peuteren, goed te drogen na het zwemmen en bij gevoelige oren te kiezen voor extra bescherming. Denk aan zwemdoppen op maat of een beschermende oorspray zoals EarPro Oorspray.
In deze blog leggen we uit hoe een oorontsteking door zwemmen ontstaat, wat u zelf kunt doen om dit te voorkomen en wanneer het verstandig is om contact op te nemen met de huisarts.
Wat is een oorontsteking door zwemmen?
Een oorontsteking door zwemmen wordt vaak een zwemmersoor genoemd. De medische naam hiervoor is otitis externa. Dat is een ontsteking van de huid van de gehoorgang. De gehoorgang is het stukje tussen de oorschelp en het trommelvlies. Wanneer daar vocht achterblijft, wordt de huid week. Daardoor kan de natuurlijke beschermlaag van het oor minder goed werken. Bacteriën of schimmels krijgen dan makkelijker de kans om irritatie of een ontsteking te veroorzaken.
Het RIVM adviseert onder andere om na het zwemmen water uit het oor te laten lopen, de oren goed af te drogen, niet in de oren te peuteren en eventueel oordopjes te gebruiken bij het zwemmen. Ook Thuisarts en de NHG-richtlijn adviseren bij terugkerende klachten door zwemmen om beschermende oordopjes te gebruiken en de gehoorgang na watercontact goed droog te houden.
Een zwemmersoor is dus iets anders dan een middenoorontsteking. Bij een zwemmersoor zit het probleem aan de buitenkant van het trommelvlies, in de gehoorgang. Bij een middenoorontsteking zit de ontsteking achter het trommelvlies. Dat verschil is belangrijk, want de klachten en adviezen kunnen verschillen.
Waarom ontstaat een oorontsteking sneller na het zwemmen?
Water in het oor is op zichzelf meestal niet direct een probleem. Ons oor is slim gemaakt. Oorsmeer werkt bijvoorbeeld waterafstotend en helpt de huid in de gehoorgang beschermen. Maar wanneer er vaak of lang water in het oor blijft zitten, kan de huid geïrriteerd raken.
Zeker bij kinderen die veel in het zwembad liggen, fanatieke zwemmers, mensen met smalle gehoorgangen of mensen die gevoelig zijn voor eczeem, kan dit sneller gebeuren. Chloorwater, zeewater of water uit een recreatieplas kan de huid extra prikkelen. In open water kunnen bovendien meer bacteriën aanwezig zijn. Daarom adviseert het RIVM om niet in vies water te zwemmen en na zwemmen in oppervlaktewater te douchen.
Ook wattenstaafjes spelen vaak een rol. Veel mensen willen hun oren “even schoonmaken” na het zwemmen. Dat lijkt logisch, maar is meestal geen goed idee. Door te peuteren of met wattenstaafjes in de gehoorgang te gaan, kunt u de huid beschadigen. Ook duwt u oorsmeer soms juist dieper het oor in. En dat terwijl oorsmeer nu net een beschermende functie heeft.
Hoe herkent u een zwemmersoor?
Een zwemmersoor begint vaak onschuldig. U merkt bijvoorbeeld dat het oor wat jeukt of vol aanvoelt. Soms klinkt geluid tijdelijk doffer, alsof er water of een prop in het oor zit. Daarna kan het oor pijnlijk worden, vooral bij aanraken van de oorschelp of het bewegen van de kaak. Soms komt er vocht uit het oor.
Typische klachten kunnen zijn: jeuk in de gehoorgang, pijn aan het oor, een verstopt gevoel, gevoeligheid bij aanraking, vocht uit het oor of tijdelijk minder goed horen. Bij duidelijke pijn, vocht uit het oor, koorts, zwelling, terugkerende klachten of twijfel is het verstandig om contact op te nemen met de huisarts. Zeker bij baby’s, jonge kinderen, mensen met trommelvliesbuisjes, een gaatje in het trommelvlies, diabetes of verminderde weerstand is het beter om niet zelf te blijven proberen.
Zwemdoppen en oorsprays kunnen helpen om klachten te voorkomen, maar ze zijn geen behandeling voor een bestaande oorontsteking. Heeft u al pijn of loopt er vocht uit het oor? Laat dan eerst beoordelen wat er aan de hand is.
De belangrijkste stap: houd water zoveel mogelijk uit het oor
Wie regelmatig last heeft van oorontstekingen na het zwemmen, doet er verstandig aan om water zoveel mogelijk uit de gehoorgang te houden. Dat kan op verschillende manieren, maar de meest comfortabele en betrouwbare oplossing is vaak een zwemdop op maat.
Op maat gemaakte zwemdoppen worden speciaal gevormd naar het oor. Daardoor sluiten ze beter aan dan standaard zwemdoppen. Ze zitten comfortabeler, blijven beter op hun plek en helpen om water buiten de gehoorgang te houden. Dat maakt ze geschikt voor volwassenen, kinderen én baby’s.
Bij Zwemdopje.nl maken we zwemdoppen op maat voor allerlei situaties: zwemles, recreatief zwemmen, vakantie, watersport, douchen bij gevoelige oren of zwemmen na terugkerende oorklachten. Op de zwemdoppenpagina wordt uitgelegd dat zwemdoppen onder andere worden gebruikt om oren droog te houden en bij gevoeligheid voor oorproblemen, zoals zwemmersoor, eczeem of een geperforeerd trommelvlies. Op maat gemaakte zwemdoppen worden gevormd naar de gehoorgang en zijn meestal binnen twee werkdagen klaar.
Voor kinderen is het vaak ook gewoon leuk. Zwemdoppen op maat hoeven niet saai te zijn. Er kan gekozen worden uit kleuren, glitters en plaatjes. Dat maakt het dragen makkelijker, want een kind dat trots is op de eigen zwemdopjes gebruikt ze meestal ook beter. En eerlijk is eerlijk: als ze mogen kiezen tussen glitterdolfijnen, voetbalplaatjes of een stoere kleur, wordt oorbescherming ineens een stuk minder “moeten”.
Zwemdoppeninspiratie
Wilt u alvast wat inspiratie opdoen? Volg ons dan op Instagram met handle @zwemdopje.nl!
Zijn zwemdoppen op maat ook geschikt voor baby’s?
Ja, zwemdoppen op maat kunnen ook geschikt zijn voor baby’s. Juist bij kleine kinderen en baby’s willen ouders vaak voorkomen dat er water in de oren komt. Bijvoorbeeld omdat er eerder oorproblemen zijn geweest, omdat het kindje gevoelig lijkt voor water in de oren of omdat ouders gewoon graag extra bescherming willen tijdens babyzwemmen.
Bij baby’s is goede pasvorm extra belangrijk. Kleine oortjes vragen om zorgvuldigheid. Een universele zwemdop zit vaak niet goed of blijft niet goed zitten. Een zwemdop op maat wordt gemaakt op basis van de vorm van het oor en kan daardoor prettiger en stabieler zitten. Wel geldt: bij medische bijzonderheden, zoals trommelvliesbuisjes, een loopoor of een bekend gaatje in het trommelvlies, is het verstandig om eerst het advies van de arts of KNO-arts te volgen.
EarPro Oorspray: extra bescherming tegen water
Naast zwemdoppen kan ook een beschermende oorspray helpen. De EarPro Oorspray tegen oorontsteking is bedoeld om een waterafstotend laagje in het oor te vormen, zodat water minder kans krijgt om door te dringen in de gehoorgang.
Dat maakt EarPro interessant voor mensen die snel last hebben van water in de oren of die extra bescherming zoeken naast zwemdoppen. Denk aan kinderen die vaak zwemmen, volwassenen die regelmatig baantjes trekken of mensen die op vakantie veel in zee of zwembad liggen.
Belangrijk om te onthouden: gebruik een oorspray alleen volgens de gebruiksaanwijzing. Gebruik het niet wanneer er al sprake is van oorpijn, een loopoor, een beschadigd trommelvlies of twijfel over de gezondheid van het oor, tenzij een arts heeft aangegeven dat dit veilig kan. Een product om te helpen voorkomen is iets anders dan een medicijn om een ontsteking te behandelen.
EarPro Oorspray Tegen Oorontsteking (20 ml)
Met de Earpro Oorspray tegen Oorontsteking (20 ml) bescherm je je oren tegen de schadelijke effecten van water en verklein je de kans op oorontstekingen aanzienlijk. Deze handige oorspray vormt een waterafstotende laag in het oor, zodat water geen kans krijgt om door te dringen in de gehoorgang.
19 op voorraad
Droog de oren goed na het zwemmen
Ook met zwemdoppen kan er soms wat vocht rond de oorschelp of bij de ingang van het oor blijven zitten. Maak er daarom een gewoonte van om na het zwemmen de oren rustig af te drogen. Gebruik een handdoek voor de buitenkant van het oor en de ingang van de gehoorgang, maar ga niet met een wattenstaafje naar binnen.
Laat eventueel het hoofd even schuin hangen, zodat water uit het oor kan lopen. Doe dit aan beide kanten. Trek niet hard aan het oor en gebruik geen scherpe voorwerpen. Het klinkt simpel, maar juist deze kleine gewoonte kan veel verschil maken.
Niet peuteren, niet schoonmaken van binnen
Het oor reinigt zichzelf voor een groot deel. Oorsmeer heeft een functie: het beschermt de huid, vangt vuil op en helpt water afstoten. Wie te vaak schoonmaakt, haalt die beschermlaag weg. Daardoor wordt de huid kwetsbaarder.
Wij adviseren altijd om de oren niet van binnen schoon te maken en niet te peuteren, omdat oorsmeer belangrijk is voor de bescherming van de huid. Bij Zwemdopje.nl zeggen we vaak: droogmaken mag, uitgraven hoeft niet. Uw oor is geen tuintje waar u met een wattenstokje doorheen moet harken.
Let op met zwemmen in open water
Zwemmen in zee, meren of recreatieplassen is heerlijk, maar het water is niet altijd even schoon. Warm weer, drukte en stilstaand water kunnen invloed hebben op de waterkwaliteit. Zwem daarom bij voorkeur op plekken waar de waterkwaliteit gecontroleerd wordt. Vermijd water dat vies ruikt, er troebel uitziet of waar waarschuwingen gelden.
Na zwemmen in oppervlaktewater is douchen verstandig. Daarna droogt u de oren goed af. Zeker als u gevoelig bent voor oorontstekingen, is het slim om in open water zwemdoppen te dragen. Bij watersport, suppen, surfen of spelen in golven komt er vaak meer waterdruk op het oor dan bij rustig baantjes trekken.
Zwemdopjes laten maken zonder afspraak
Een groot voordeel van Zwemdopje.nl is dat u voor uw zwemdoppen op maat geen ingewikkelde afspraak hoeft te maken. In Krommenie kunt u terecht bij de reguliere zwemdoppeninloop. Daar worden de afdrukken van de oren gemaakt en de zwemdopjes worden daarna in het eigen atelier nabewerkt. Er is een inloop op woensdag van 14:00 tot 17:00 uur en op zaterdag de hele dag; op de actuele inlooppagina staan de meest recente tijden.
Daarnaast is er Zwemdopje on Tour in Breukelen. Tijdens meerdere donderdagen in mei, juni en juli kunt u zonder afspraak langskomen bij Zwembad ’t Kikkerfort aan de Schepersweg 14A in Breukelen. Daar worden binnen ongeveer tien minuten afdrukken gemaakt. De zwemdopjes worden daarna afgewerkt in het eigen atelier en zijn binnen twee tot drie werkdagen klaar.
De inloop in Breukelen is niet alleen handig voor inwoners van Breukelen zelf. Ook vanuit Maarssen, Loenen aan de Vecht, Nieuwersluis, Vreeland, Kockengen, Harmelen, De Meern, Woerden, Mijdrecht, Abcoude, Utrecht en Wilnis is Zwembad ’t Kikkerfort goed bereikbaar. Voor veel gezinnen scheelt dat een flinke rit naar Krommenie.
En komt Breukelen niet uit? Dan blijft Krommenie natuurlijk een fijne vaste plek voor zwemdoppen op maat. Vanuit de Zaanstreek, Wormerveer, Assendelft, Uitgeest, Heemskerk, Beverwijk, Castricum, Alkmaar, Purmerend, Amsterdam-Noord en Haarlem weten veel zwemmers ons inmiddels goed te vinden.
Wat is de beste combinatie tegen oorontsteking door zwemmen?
Voor mensen die gevoelig zijn voor oorontstekingen door zwemmen is de beste aanpak meestal een combinatie van gewoontes. Draag goed passende zwemdoppen op maat, gebruik eventueel een beschermende oorspray zoals EarPro, droog de oren rustig af na het zwemmen en blijf uit de gehoorgang met wattenstaafjes.
Bij kinderen helpt het om van oorbescherming een vast zwemritueel te maken. Zwembroek aan, handdoek mee, zwemdopjes in, klaar. Laat kinderen zelf kleuren of plaatjes kiezen, zodat de zwemdopjes echt van hen zijn. Bij baby’s en jonge kinderen is het vooral belangrijk dat de dopjes goed passen en comfortabel zitten.
Wie vaak zwemt, merkt meestal snel het verschil. Minder water in de oren betekent vaak minder irritatie, minder jeuk en minder kans dat de gehoorgang onrustig wordt.
Wanneer moet u niet zwemmen?
Heeft u oorpijn, komt er vocht uit het oor, is het oor dik of rood, hoort u ineens veel minder of heeft uw kind koorts en oorklachten? Ga dan niet door met zwemmen. Bij een bestaande ontsteking moet het oor meestal droog blijven. Neem contact op met de huisarts voor advies.
Ook bij trommelvliesbuisjes, een gaatje in het trommelvlies, een recente ooroperatie of terugkerende oorproblemen is het verstandig om eerst medisch advies te vragen. Zwemdoppen kunnen dan vaak helpen, maar het juiste advies hangt af van de situatie.
Voorkomen begint met droge oren
Een oorontsteking door zwemmen is vervelend, pijnlijk en vaak precies wat u niet wilt tijdens zwemles, vakantie of een sportief zwemseizoen. Gelukkig kunt u veel doen om de kans op klachten te verkleinen. Houd water zoveel mogelijk uit de oren, droog de oren goed af, peuter niet in de gehoorgang en gebruik bij gevoelige oren goede bescherming.
Zwemdoppen op maat zijn geschikt voor volwassenen, kinderen en baby’s en bieden een comfortabele manier om de oren droog te houden tijdens het zwemmen. EarPro Oorspray kan daarnaast helpen om een waterafstotend laagje te vormen in het oor. Samen met goede gewoontes na het zwemmen geeft dat de beste basis voor gezonde, blije zwemoren.
Want zwemmen moet vooral leuk blijven. Zonder zeurende oren, zonder gedoe en het liefst met zwemdopjes die zó leuk zijn dat kinderen ze met trots indoen.
